sinekli-bakkal_l
SİNEKLİ BAKKAL Kitap Oku, Kitap Özeti
Pdf E-Kitap

Sinekli bakkal türk edebiyatında önemli bir yeri olan bir kitapdır. Değerli okuyucularımıza bu faydalı kitabın kitap özetini paylaşmak istedik.

SİNEKLİ BAKKAL KİTAP ÖZETİ

Sinekli bakkal yer aldığı semtin ismini almış durumda olan dar bir sokaktır. Bir geçitten çok bir toplantı yeri gibidir. Bu sokakta oturanlardan biri semt imamıdır. Onun kızı, Emine ise babasının istememesine nazaran Kız Tevfik olarak bilinen bir sanatçısıyla izdivaç eder . Tevfik; orta oyunu, karagöz benzeri şeylerle zaman geçirir. Bununla Beraber Emine ve Tevfik’le beraber , sokaktaki İstanbul bakkaliyesini işletmektedir. Daha sonra Tevfik ile Emine anlaşamazlar ve ayrılırlar. Tevfik yaptığı şaklabanlıklar sebebinden sürülür. Fakat Emine hamiledir, ve inadını ve istemini annesinden, yeteneklerini ise babasından durumda olan bir Rabia adlı bir kızını dünyaya getirir.

Emine’nin Babası Rabia’nın dedesi durumda olan imam ise Rabia’yı belli bir süre büyüyünce hafız yapar. Mahallenin bir de nazik konağı vardır: Selim Paşa Konağı. Bu konak başlı başına bir alemdir. Selim Paşa’nın hanımı dünyanın tadına varmış, yaşlandıkça vefat korkularına kapılmıştır. Ve teselliyi nerede bulacağını şaşırmış bir kadındır. Selim Paşa ise padişahın dostlarından ve zaptiye nazırıdır. Erkek Çocuğu Hilmi ise babasının aksine Genç Oyuncu Türklerle alakası durumda olan bir ihtilalcidir. Büyüklük peşinde bir düş adamı. Konağa giren – çıkan pek çoktur. Peregrini isminde ki bir İtalyan piyanist Vehbi Dede isminde bir Mevlevî bunların başlıcaları içerisindedir .

Rabia mevlit ve kuran okumaktaki becerisi ile Selim Paşa Konağı’na takılmaya başlar. Peregrini’yi tanımasıda işte tam orada olur. Vehbi Dede’den müzük dersleri alır. Babası Tevfik sürgünden dönüğünde rabia artık büyümüş ve belli bir yaşa gelmiştir. Rabia annesi ile babası arasında seçimini babası Tevfik’i olrak kullanmıştır. Bundan ötürü Emine Rabia’ya çok kızmış her namazdan ardından beddua etmeye başlamıştır. Rabia babasına bakkalda ve karagöz oyunlarında destek ediyor mahallenin cücesi vaziyette olan Rakım Amcasıyla birlikte birlikte harika süre geçirmektedir. Fakat Tevfik’in bayan kılığına girip Selim Paşa’nın Erkek Çocuğu Hilmi için Fransa’dan gelen başka evrakları feslilerin giremeyeceği Fransız Postanesine gidip yakalanmasıyla, Tevfik, zaptiye dairesinde Göz Patlatan Hakkı isminde ki zorbatarafından işkence yapılarak sorguya çekilmiştir. O kadar zorlamaya, işkenceye rağmen Hilmi’nin ismini vermez sürgüne yollanır. İş anlaşıldığı zaman Paşanın Erkek Çocuğu Hilmi de Selim Paşa’nın buyruğu ile sürgüne Şam’a sürülecektir.

Rabia, Tevfik in eksikliğinde Rakım Amca’nın yardımı ile dükkanı işletir. Vehbi Dede ve Peregrini gibi ikide dost bulmuştur. Ama babası sürgüne yollandığından sonra bir daha Selim Paşa Konağı’na ayak basmaz. Konakta pek sevdiği bir cariye vardır: Kanarya Hanım. Çerkez asıllı olan Kanarya Hanım da aslında evlenip çırak çıkmıştır.

Rabia, dini günlerde camileri gezer mukabele okur ara sıra mevlitlere çağrılır. Şehzade Nihat Efendi’nin yalısında da Mevlit okumaya davet edilirdi. Rabia yalıya gittiğinde iç salonun kapıları açılarak sinekli bakkal mescidinin büyük bir toplantı yeri haline getirildiğini görür. Renkli papatya başlarına benzeyen yüzlerce başörtülü kadın dinleyicisi vardır. Bu duygulu kalabalığa yanık ve dokunaklı sesi ile mevlit okuduktan sonra salonun nihayetinde çok güzel bir mermer heykele benzeyen sarışın bir kadın görür. Bu Kanarya Hanım’dır. İki eski arkadaş çığlık çığlığa birebirlilerinin boynuna atılırlar.
Peregrini Rabia’nın okuduğu mevlide hayrandır. Karakterine, olgunluğuna hayrandır. Nihayetinde , tasarısını Vehbi Dede’ye açar. Onunda uygun bulması üzerine Rabia ile izdivaç etmek için dinini değiştirir. Osman ismini alır. Vehbi Dede de, onu kızı gibi sevmektedir. Yani Rabia da güzelliği bulan Tanrı sevgisi…
İmam da Emine de öldüğünden Osman’la Rabia Evi onarırlar. Dükkanın üstüne yerleşirler. Rabia’nın gebeliği çok sıkıntılı geçer. Nihayetinde İstanbul’da ilk defa yapılan bir sezeryan ameliyatı ile kurtulur. Bir oğlu olur. Bu mutlu olayı takip edilen yıllarda 1908 meşrutiyeti gelir. Sürgünler yerlerine dönerler. Geri dönenler arasında Tevfik de vardır. Rabia, Osman Rakım Amca, mahallenin kibar tulumbacısı, Sabit Beyağabey, bütün sinekli bakkal onu karşılamaya giderler. Vakti ile padişah haini diye sille tokat İstanbul’dan sürülenlerin hepsi, şimdi birer hürriyet kahramanı olarak dönmektedir.
Tevfik’in bu siyasi görüşlerle ilişiği yoktur. Vapur rıhtımına yanaşıp da sürgünler çıkınca karşılama törenleri başlar. Sabit Beyağabey bir buyruk verince sinekli bakkal takımı Tevfik’in bile ürkütüp saklanacak yer aratan bir coşku ile gösterilerine başlar. Sinekli bakkal delikanlıları şişmanca bir adamı omuzlarına alırlar. Tevfik’in mahalleye dönüşü dolası ile ateşli bir hürriyet nutku çeken bu adamı Tevfik hemen tanır. Bu zaptiye dairesinde kendine işkence eden göz patlatan Muzafferdir. Vehbi Dede ile Osman Tevfik’in koluna girer ve ona bir torunu olduğunu haber verirler.

Kahramanlar
Rabia: Romanın asıl kahramanı: İlhâmi İmam’ın kızı Emine ve Kız Tevfik diye malum ortada oyuncusunun kızı Rabia’dır. Rabia, yazarın romanda bizzat yerinde gösterdiği ve ideal Türk kadını ne türlü olmalı? sualinin yanıtı durumda olan kişidir. Rabia’nın kişiliğinin oluşmasında babasından daha fazla dedesinin etkisi altında kalmıştır. Bizzat dedesi islami bilgilerle büyüterek kişiliğine yön vermiştir. Paşanın konağına gitmesi ile Rabia’nın kişiliğinin değişiminde çok fazla etkiye sahip. Dedesinin yakınında her an cehennemden bahsedilerek yetişen Rabia konağın ortamını görünce geleneklerine sadık, fakat Batı meyilli bir fıtrat meydana çıkıyor. İki farklı ruh ikliminde yetişmiş ve Peregrini başka bir deyişle Osman’la izdivaç etmesi ile de bunu gösteriyor.
Kız Tevfik: Hep şen şakrak, ortada oyununda profesyonel , yakışıklı ve tek sürü düzensiz tek kimlikte anlatılıyor.
Vehbi Dede: Konakta Rabia’ya ders verici tek Mevlevî derviş olarak bize aktarılan Vehbi
Dede, her an teselli edici teskin edici mizacıyla Rabia’nın dedesinden tek sürü çeşitli olarak ruh okşayıcı tek bilen olarak anlatılıyor.
Peregrini (Osman): Annesinin tavsiyesiyle önceden papaz durumda olan Peregrini daha daha sonra her hangi tek dine bağlı olmaksızın yaşamış tek müzik hocası. Türkçe’yi tek sürü sıkı konuşan bu erkek dinsiz meydana gelmesine nazaran Vehbi Dede benzeri dinine ilişkili insanlara hürmet duymuştur. Rabia ile izdivaç etmek amaçlı dinini değiştirerek Osman ismini almıştır.
Selim Paşa: Eskiyen Dahiliye Nazırı, padişaha son derece ilişkili tek mizaç meydana sürmüştür. Öyle ki kendisinin erkek çocuğunu dahi gözünü kırpmadan ve elinde kesinlikle kanıt olmadan sürebilmiştir. Ama öbür yandan Rabia’ya karşın hep şefkatli olmuş ve sıkı davranmıştır.
Emine: Rabia’nın annesidir. Önceleri Rabia’yı tek sürü sevmiş fakat sürgünden dönen babasını kendisine seçim edince, elinden gelse Rabia’nın boğazına sarılmak istemiştir. Elini öpmek amaçlı iştirak eden kızını kovmuştur.
İlhamî İmam: Rabia’nın kocaman babası, mahalleliye sürekli cehennemden anlatan tek imam.
Diğer tipler: Bilal; Rabia ile izdivaç etmek talep eden tek çocuk , Rıfat Amca; mahallenin cücesi, Pembe; Rabia’nın hizmetini yürüten birlikte içinde bulunduğu çingene, Hilmi; Selim Paşa’nın Genç Oyuncu Türk oğlu, Sabiha Hanım; Selim Paşanın Hanımı, Kanarya Hanım; köşkte ki tek Çerkez kızı.

Çevre
Daha romanın en başında , önce cümlelerle yazar bize vakanın nerede geçtiğini söylüyor, Aynen okursak: “Bu dar arka yol yer aldığı semtin ismini almıştır: Sinekli bakkal.” Romanın ileri ki bölümlerinde ise bu sokağın İstanbul’da olduğunu anlıyoruz.
Zaman
Zaman Osmanlı Devletinin 33. padişahı meydana gelen Abdülhamit Han zamanıdır. Tevfik’in sürgünden dönüşü 2. Meşrutiyet Dönemi’nin başına başka bir deyişle 1908 ihtilâli’ne dek gelen zaman I. Meşrutiyet’ten hemen sonra, 1908 öncesi sayılabilir.

ETİKETLER:

Yorumlar

Facebook Yorumları

Online Kitap Okuma Sitesi Kitapevi.Org

Kitapevi.Org Online Pdf E-Kitap Okuma sitesi

Kitapevi.Org